Holarchische organisatie

Holarchische coöperatie (door Ad Vlems)

Onze organisatievorm is de coöperatie. Dat werd ons geadviseerd door onze toenmalige ecodorpadviseur, Rolf Grooten. Dat is logisch voor een ecodorp; in de documentaire  ‘A New We’ worden 10 Europese ecodorpen bezocht. Het zijn allemaal coöperaties en allemaal blijken ze rendabel te zijn.
Het voordeel van een coöperatie is dat de verantwoordelijkheid gedeeld wordt door de leden. Bij veel andere organisatievormen ligt die verantwoordelijkheid bij het bestuur of de eigenaar.

Het nadeel van een coöperatie is dat financiering in Nederland moeilijk is. Platform31 heeft laatst een onderzoek gedaan bij een aantal wooncoöperaties en geen van hun heeft financiering gekregen:
http://www.platform31.nl/blogs/blogs-platform31/wooncooperaties-financiering-het-obstakel#.VWbhgitNg9M.linkedin

We hebben onze financieringsvraag en onze ondernemingsplannen neergelegd bij Triodos. We hadden al een ingang omdat twee medewerkers van Triodos mee hebben gedaan aan de Leercirkel Ecodorpen verduurzamen Nederland. Eentje heeft meteen gezegd dat Triodos ons geen lening en geen hypotheek kan geven. Dat komt omdat De Nederlandse Bank alle leningen en hypotheken van alle banken moet keuren en wij voldoen niet aan de regeltjes (ik vermoed omdat onze coöperatie de grond koopt en wij daarna onze woningen huren).

De andere Triodosmedewerker heeft toen gezegd: ‘Dit ecodorp omvat alles waar Triodos voor staat, ik wil jullie graag als een Triodosproject’. Hij is onze contactpersoon binnen Triodos. Onze ondernemingsplannen hebben 2 maanden binnen Triodos rondgezworven. We bleken in geen enkel vakje te passen. Nu gaat een directielid van Triodos ons project onder haar hoede nemen. Het wordt vervolgd.

 

Holarchie

We vergaderen en besluiten op een Holarchische manier. Holarchie past perfect bij onze manier van werken; met de stroom meegaan (zie de TEDxTalk die ik daarover gegeven heb).

Een holarchische organisatie gaat zich uiteindelijk bewegen als een zwerm vogels op zoek naar insecten. De organisatie is flexibel en doelgericht. Iedereen is leider op zijn eigen gebied (rol) en medeverantwoordelijk voor het halen van het doel van de organisatie en de teams (cirkels) waar hij/zij in zit.
Ons ecodorp is onderverdeeld in rollen, zoals Bouwen, PR, Financieel, Sociaal, Tuin en Groen, enz. Elke rol die uit meer dan één mens bestaat, is een cirkel (werkgroep). Elke cirkel heeft een doel. Het doel van elke cirkel is versterkend aan het hoofddoel van de organisatie. De cirkel heeft minstens één strategie om dit doel te bereiken.
En elke cirkel heeft verantwoordelijkheden (die het doel omschrijven). <bijlage Holarchische organisatie>

Elke cirkel bevat weer rollen. En elke rol wordt vervuld door minstens één persoon. Elke rol is een sensor voor de organisatie en bekijkt hoe de voortgang van de organisatie is vanuit de ogen van die rol.

 Holarchisch vergaderen met spanningen

Holarchisch vergaderen

Het vergaderen is nog het leukste van Holarchie. De agenda van de vergadering wordt opgezet door te vragen naar ieders spanningen. Een spanning is het verschil tussen de huidige situatie en de gewenste situatie. Vanuit elke rol kunnen er één of meer spanningen zijn. Iedereen vertelt zijn spanningen en de vergadering begint met het uitwerken van de eerste spanning. Iedereen gaat nu samenwerken om een actiegericht plan te maken dat de spanning van die persoon op kan lossen. Eerst volgt een ronde van verhelderende vragen, daaruit volgt een plan om de spanning van die persoon te verhelpen. daarna komt een reactieronde. ‘Lost dit jouw spanning op?’ is dan ook altijd een vraag die hierbij gesteld wordt. Daarna komt er nog een bezwaarronde. In Holarchie hoeft een plan niet perfect te zijn, alleen werkzaam. Dat betekent ook dat je alleen een geldig bezwaar kunt hebben, als het plan in strijd is met het doel van de cirkel of van de hele organisatie. <bijlage Holarchisch vergaderen met spanningen>

Na de vergadering begrijp je pas echt waarom Holarchisch vergaderen zo’n groot succes kan worden, want dan is er iets bijzonders gebeurd:

1. Iedereen is ontspannen.

2. En er zijn verschillende plannen op tafel gekomen die de cirkel (en daarmee de organisatie) dichterbij haar doel brengen.

Er valt natuurlijk veel meer te vertellen over Holarchie, maar dat kan beter mondeling in de vorm van een workshop of presentatie. We worden begeleid door Dmitri Schrama van HNO. Zijn mailadres is dmitrischrama@gmail.com.